Als de koop van een auto wordt teruggedraaid, krijgt de klant zijn geld terug en jij de auto. Maar de klant heeft er intussen soms duizenden kilometers mee gereden. Mag je daar iets voor inhouden? Soms wel. In dit artikel lees je wanneer een gebruiksvergoeding is toegekend, om welke bedragen het ging en waarom je zonder onderbouwing vaak met lege handen staat.
Wat is een gebruiksvergoeding?
Bij ontbinding van de koopovereenkomst moeten beide partijen teruggeven wat ze hebben ontvangen. De klant geeft de auto terug, jij de koopsom. Een gebruiksvergoeding is een bedrag dat je daarbij verrekent voor het gebruik dat de klant van de auto heeft gehad. Hetzelfde speelt als de koop wordt vernietigd, bijvoorbeeld omdat de klant door verkeerde informatie een onjuist beeld had van de auto (dwaling, art. 6:228 BW).
Een gebruiksvergoeding is geen automatisme. De zaken laten zien dat het alleen werkt als je kunt uitleggen hoe je aan het bedrag komt. De vuistregel uit de uitspraken: reken met de gereden kilometers maal € 0,10 tot € 0,21, of met de werkelijke waardedaling.
Voorbeelden uit de rechtspraak
€ 0,21 per km. In een zaak bij de rechtbank Midden-Nederland (ECLI:NL:RBMNE:2024:2823) ging het om een Mini Countryman van € 12.800 met een km-stand die 69.000 km te laag was. De koop werd vernietigd. De rechter rekende een gebruiksvergoeding van € 0,21 per gereden kilometer. Let op: hier was de verkoper een particulier. Voor een autobedrijf is het vooral nuttig als rekenvoorbeeld.
€ 5.000. Bij een Ford Kuga van € 26.250 bleek een total loss-verleden te zijn verzwegen (Geschillencommissie Voertuigen, 2020). De koop werd vernietigd. De koper moest € 5.000 gebruiksvergoeding betalen. Een lakdiktemeting had de schade laten zien.
€ 10.000. Bij een sportauto van € 90.000 was 675 pk geadverteerd, terwijl 530 tot 550 pk werd gemeten (Geschillencommissie Voertuigen, 2023). De koop werd ontbonden, met een gebruiksvergoeding van € 10.000. De verkoper had herstel geweigerd, waardoor de koper geen ingebrekestelling meer hoefde te sturen.
Een zaak waarin niets werd toegekend
Bij een BMW 335i uit 2012 van € 25.995 (ECLI:NL:RBLIM:2024:8028) had de dealer verzwegen dat de auto een Amerikaanse schadeauto was. De dealer kende die historie. De koop werd ontbonden en er werd geen gebruiksvergoeding toegekend.
De les is dat een gebruiksvergoeding geen vaste korting op de terugbetaling is. Wie het bedrag niet onderbouwt, moet er niet op rekenen. Meer over het melden van schadeverleden lees je in verborgen gebreken bij een tweedehands auto.
Hoe onderbouw je een gebruiksvergoeding?
- Leg de km-stand vast bij aflevering en bij terugname. Zonder die twee getallen kun je niets uitrekenen.
- Kies een methode en leg die uit: een bedrag per km binnen de bandbreedte uit de uitspraken, of de werkelijke waardedaling.
- Houd rekening met het gebrek. Kon de klant de auto door het gebrek nauwelijks gebruiken, dan is een hoge vergoeding moeilijk te verdedigen.
- Zet het op papier in je reactie aan de klant, zodat een rechter of de Geschillencommissie kan zien hoe je tot het bedrag kwam.
- Escaleer voordat je een bedrag noemt. Bij ontbinding gaat het om hoge bedragen; laat de eigenaar of een jurist meekijken.
Rekenvoorbeeld
Stel: je verkocht een auto en de klant heeft er 8.000 km mee gereden voordat de koop wordt ontbonden. Reken je met € 0,10 per km, dan kom je op € 800. Met € 0,21 per km wordt dat € 1.680. Het verschil laat zien waarom je de gekozen methode moet uitleggen.
Waarom je ontbinding liever voorkomt
Ook met een gebruiksvergoeding is ontbinding duur. Je krijgt een auto terug met een gebrek en meer kilometers, en je hebt de kosten van de procedure. Snel en goed herstel voorkomt dat de klant mag ontbinden. Wanneer dat recht ontstaat, lees je in ontbinding van de koopovereenkomst. De volgorde van de remedies staat in herstel of ontbinding bij non-conformiteit.
Praktisch overzicht
| Zaak | Bedrag | Grondslag |
|---|---|---|
| Mini Countryman (particuliere verkoper) | € 0,21 per km | Vernietiging, te lage km-stand |
| Ford Kuga (GC 2020) | € 5.000 | Vernietiging, verzwegen total loss |
| Sportauto (GC 2023) | € 10.000 | Ontbinding, vermogen klopte niet |
| BMW 335i | Geen | Ontbinding, verzwegen schadeverleden |
GarantiQ geeft bij een dreigende ontbinding aan welke uitspraken over gebruiksvergoeding vergelijkbaar zijn. Zo weet je vooraf of een inhouding verdedigbaar is en hoe je die onderbouwt.